Nazwa użytkownika   Hasło   Pamiętaj mnie     Przypomnieć login?   Zarejestruj się  

 

Ocena użytkowników: 5 / 5

Gwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywnaGwiazdka aktywna
 

Schrony kolejowe w Polsce

Tunel schronowy w Stępinie-Cieszynie oraz w Strzyżowie
 

 Tunel schronowy w Stępinie-Cieszynie

Naziemny schron kolejowy we wsi Stępina na granicy z wsią Cieszyna w województwie podkarpackim, wchodzący w skład kwatery głównej Hitlera "Anlage Süd" z okresu II wojny światowej.
 
5598DSC_6086
foto:Albin Marciniak ©

 

Wiosną 1940r. Naczelne Dowództwo Wojsk Lądowych hitlerowskiego Wermachtu wybrało Podkarpacie na lokalizację jednej z wysuniętych kwater dowodzenia, przygotowanych dla kierowania operacją zmierzającą do opanowania ZSRR. Jeden z głównych obiektów zlokalizowano we wsi Stępina. Prace budowlane rozpoczęto w lecie 1940r. Projektowanie i wykonawstwo spoczywało na największej niemieckiej organizacji budowlanej - Organizacji Todta.
 
foto:http://www.frysztak.pl/index.php?mgid=31

Dla zamaskowania rzeczywistego przeznaczenia inwestycji, oficjalnie przedsięwzięcie zarejestrowano jako budowa jednego z zakładów dla berlińskiej firmy chemicznej "Askania - Werke". Plac budowy objęty był ścisłą ochroną wojskowo-policyjną i dostęp do wznoszonych schronów żelbetonowych mieli tylko upoważnieni Niemcy. Łącznie zatrudnionych było ok. 3-6 tysięcy ludzi. Budowę zakończono w lecie 1941r.
Kompleks w Stępinie został zbudowany w latach 1940-1941 przez Organizację Todt. W jego skład wchodziło kilkadziesiąt obiektów o różnym przeznaczeniu (schrony, bunkry strażnicze, kwatery, budynki zaplecza technicznego itp.), z których zachowało się siedem budowli o konstrukcji żelbetowej, w tym największa z nich, naziemny tunel schronowy dla pociągów sztabowych Hitlera.
 
Tunel w Stępinie, nazywany schronem nr 1, ma 393 metry długości i ściany o grubości przekraczającej 2 metry; jego cechą charakterystyczną jest lekko łukowaty kształt, utrudniający bezpośrednie trafienie bombą lotniczą. Schron nr 1, zabezpieczony przed atakiem chemicznym za pomocą systemu śluz i urządzeń wentylacyjno-filtrujących, był połączony specjalnym podziemnym kanałem z tzw. schronem nr 2, również zachowanym, położonym w odległości 80 metrów i pełniącym funkcję zaplecza technicznego i magazynowego. W odległości 600 metrów od schronu kolejowego znajdowało się trawiaste lądowisko dla samolotów, obecnie częściowo zabudowane.
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 11
foto:Albin Marciniak ©

Na terenie dawnej kwatery Hitlera w Stępinie zachowało się również pięć żelbetowych schronów bojowych usytuowanych w różnych odległościach od tunelu (tzw. schrony nr 3-7); znajdują się one na gruntach prywatnych. Pierwotnie na terenie kompleksu stała także drewniana willa przeznaczona dla najwyższych rangą wojskowych przebywających na terenie kwatery. W czasie II wojny światowej całość kompleksu była silnie strzeżona; w celach maskujących prace budowlane w Stępinie zarejestrowano jako inwestycję firmy chemicznej "Askania Werke" z Berlina.
 
W dniach 27-28 sierpnia 1941 roku na terenie kwatery w Stępinie doszło do spotkania Hitlera z Benito Mussolinim; w tunelu schronowym zatrzymał się wówczas pociąg sztabowy Hitlera. W 1944 roku schrony w Stępinie były przez krótki okres użytkowane przez szpital polowy Armii Czerwonej. W późniejszym okresie przejęło je Ludowe Wojsko Polskie, które w latach 60. XX wieku wydzierżawiło schrony nr 1 i 2 Narodowemu Bankowi Polskiemu, a później Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej w Stępinie, która do 1990 roku wykorzystywała je jako część pieczarkarni. W 2000 roku schron nr 1 został wykreślony z ewidencji wojskowej i przekazany gminie Frysztak; pozostałe schrony skreślono z ewidencji wojskowej w latach 70. XX wieku.
 
Obecnie tunel schronowy w Stępinie pełni rolę atrakcji turystycznej i jest udostępniony do zwiedzania.
 
Jest obiektem unikatowym na skalę europejską. Wśród czterech niemieckich kwater ze schronami dla pociągów zachowanych po wojnie, tylko obiekty w Stępinie - Cieszynie oraz w Konewce, były przeznaczone dla najwyższych rangą dowódców wojskowych. Faktem jest też, że w 1941 roku doszło tu do spotkania Hitlera z Mussolinim.

INFORMACJA:
Można zwiedzać kompleks schronów Cieszyna - Stępina  po wcześniejszym uzgodnieniu telefoniczny.
Informacji udziela Urząd Gminy Frysztak, ul. Ks. Blajera 20 38-130 Frysztak.
 
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 1
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 2
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 3

Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 4
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 5
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 6
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 7
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 8
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 9
 
Tunel schronowy w Stępinie Cieszynie 10


Strzyżów

Zespół tunelu schronowego w Strzyżowie zaprojektowany i zbudowany przez niemiecką firmę "Organisation Todt" w okresie pomiędzy wiosną 1940 r. i latem 1941 r. wchodził w skład kompleksu schronowego w Stępinie-Cieszynie i Strzyżowie "Führershauptquartier Angle Süd". W skłąd zespołu w Strzyżowie wchodziły: tunel schronowy dla pociągu sztabowego, bierny schron zaplecza technologicznego, tunel instalacyjny, 1-torowa bocznica kolejowa, drewniany peron pomiędzy tunelem a stacją kolejową, grobla o nieznanym przeznaczeniu biegnąca od płn. wsch. wylotu tunelu w kier. płd.-wsch. 27-28.08 1941 r., w związku ze spotkaniem Hitlera z Mussolinim w Stępinie, w tunelu strzyżowskim bazował pociąg sztabowy Hitlera "Amerika". Niemiecki pociąg sztabowy zatrzymał się w tunelu również w październiku 1943 r. Początkiem 1944 r. w tunelu ulokowano montownię silników lotniczych "Flugmotorwerke" z Rzeszowa. W czerwcu 1944 r. Niemcy ewakuowali montownię i wywieźli wyposażenie schronów. W lipcu 1944 r. tunel został opanowany przez partyzantów AK . Po wojnie tunel schronowy wykorzystywany był jako magazyn-lodownia Centrali Rybnej. W latach 80-tych służył jako garaż Spółdzielni Transportu Wiejskiego. W latach 1988-89 planowano przebudować go na chłodnię składową "Igloopolu" z Dębicy. 1992 r. Gmina Strzyżów przejęła schrony wraz z tunelem instalacyjnym od skarbu państwa w drodze komunalizacji. W roku 2002 wykonano koncepcję adaptacji tunelu na strzelnicę wojskową, wykonano prowizoryczny kulochwyt oraz przeprowadzono próbne strzelanie. Do adaptacji nie doszło. Od początku lat 90-tych tunel służył miejscowej ludności jao połączenie komunikacyjne-przedłużenie ul. Tunelowej w kierunku Żarnowej. Schron zaplecza technologicznego w latach 70-tych został zaadoptowany na magazyn, a w latach 1993-94 na budynek techniczno-socjalny oczyszczalni ścieków.
Położenie 49°52'13"N   21°48'38"E ok. 18 kilometrów od Krosna.

 

5594DSC_5984
foto:Albin Marciniak ©
most kolejowy prowadzący do schronu-tunelu (obecnie jest już nowy most)
 
5593DSC_5982

 

foto:Albin Marciniak ©
Schron wybudowano w formie  łuku torów kolejowych okrążających Górę Żarnowską. Tunel z obydwu stron zamknięty stalowymi wrotami z budynkami wartowni.  Długość tunelu 438 metrów.

 

ul. Tunelowa
38-100 Strzyżów
Organizator zwiedzania:
Muzeum Samorządowe Ziemi Strzyżowskiej im. Zygmunta Leśniaka
ul. Łukasiewicza 10
38-100 Strzyżów
tel. 889 839 031

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

https://www.strzyzow.pl/pol/pages/tunel

Tunel czynny od 1 maja do 1 października w weekendy od 10.00 do 18.00, a w tygodniu po wcześniejszym kontakcie telefonicznym (889 839 031). W pozostałych miesiącach możliwość zwiedzania po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym.
W okresie wakacyjnym (lipiec-sierpień) tunel jest otwarty również w tygodniu od poniedziałku do piątku w godzinach od 10:00 do 18:00.
We wschodniej części miasta znajduje się obiekt architektury militarnej – tunel schronowy wraz z obiektami pomocniczymi. Wchodził on w skład całego kompleksu schronowego Fűhrershauptguarier – Anlage Sűd wzniesionego również w Stępinie-Cieszynie. W odróżnieniu od pozostałych schronów kolejowych na terenie Polski, schron w Strzyżowie ma charakter podziemny - został on przekopany pod Żarnowską Górą.
Zespół tunelu schronowego w Strzyżowie został zaprojektowany i zbudowany przez niemiecką firmę "Organisation Todt" w okresie pomiędzy wiosną 1940 r. i latem 1941 r. W skład zespołu w Strzyżowie wchodziły: tunel schronowy dla pociągu sztabowego, bierne schrony zaplecza technologicznego, tunel instalacyjny, 1-torowa bocznica kolejowa, drewniany peron pomiędzy tunelem, a stacją kolejową oraz grobla o nieznanym przeznaczeniu. Z obiektów zachowały się: tunel schronowy wraz z tunelem instalacyjnym oraz schrony zaplecza technologicznego.
Tunel schronowy jest budowlą w całości podziemną na rzucie wydłużonego prostokąta o łącznej długości 438 m i przekroju kolistym o średnicy 8,87m. Ściany boczne są betonowe, a w części żelbetowe. Sklepienia zostały wykonane z cegły klinkierowej. Z dwóch stron wloty tunelu zamykają żelbetowe przedsionki o długości 11 m. W samej ścianie szczytowej tunelu, po stronie zachodniej, znajdują się prostokątne otwory o szerokości 5,4 m i wysokości 4,5 m, w których znajdują się potężne dwuczęściowe drzwi żelazne z wywietrznikami w górnej i dolnej części (element oryginalny zachowany do dziś) i obudowanymi wejściami strażniczymi po obu stronach tunelu.
W dniach 27-28.08.1941 r., w związku ze spotkaniem Hitlera z Mussolinim w Stępinie, w tunelu strzyżowskim bazował pociąg sztabowy Hitlera "Amerika". W 1944 r. tunel został opanowany przez partyzantów AK.
 
 


Dla lepszego poznania podziemi w Polsce polecamy najnowszą mapę



 

 

 

 

podziemia

podziemia

miasta

miasta

zamki i pałace

zamki i palace

skanseny

skanseny

parowozownie

parowozownie

muzea

muzea

miejsca wyjątkowe

miejsca wyjatkowe

forty i twierdze

forty i twierdze

zabytki sakralne

zabytki sakralne

Woda - szlaki kajakowe, spływy, wyprawy, rejsy

najpiekniejsze szlaki kajakowe w Polsce

 

spływy kajakowe

splywy kajakowe

polecane rejsy

polecane rejsy

imprezy

imprezy wodniakow2

Żaglowce

AKCJE EKOLOGICZNE - CZYSTE GÓRY CZYSTE SZLAKI

Czysta Polska czyste góry czyste szlaki

rajdy, zloty

rajdy i zloty

imprezy górskie

imprezy gorskie

daty i rocznice

testy sprzętu

książki

schroniska

schroniska gorskie

fotorelacje

fotorelacje

konkursy

konkursy

tanie linie

 

Kuchnie świata

 

 

 

 

mapy Tatr online

 mapy tatr

Małopolska Gościnna

SKANSENY I MUZEA PLENEROWE W MAŁOPOLSCE 3   Zamki i obiekty obronne w Małopolsce 2  PODZIEMIA W MAŁOPOLSCE 2
 
  
 
Wykaz schronisk górskich w Polsce

sprzęt outdoorowy - testy - porady - nowości - zapowiedzi

rower on tour

POLAND ON TOUR - VISIT POLAND

Visit Poland

Aleja Podróżników, Odkrywców i Zdobywców

Aleja Podróżników Odkrywców i Zdobywców 2020

Underground in Europe

Underground in Europe to explore

 

Polecamy

Najpiekniejsze Miejsca w Tatrach baner
 

polecamy orla

zamki w Polsce okładka 

Obiekty UNESCO w Polsce

Polskie obiekty na Liście UNESCO
 
 

Szczyty Tatr Polskich alfabetycznie

 

szczyty pasm górskich w Polsce

 

niebezpieczne zwierzęta w Polsce
najbardziej niebezpieczne lotniska na świecie
najniebezpieczniejsze rośliny świata
najwyższe drzewa świata
najdłuższe mosty świata
najdziwniejsze budynki świata
 
 
FESTIWALE PODRÓŻNIKÓW
 
 
hosting zapewnia
 
facebook klub podróżników śródziemie

Odwiedza nas 669 gości oraz 1 użytkownik.

  • Albin